قرص اکس یا اکستازی یکی از انواع مواد مخدر صنعتی است که در آزمایشگاه تولید می‌شود. این دارو در گروه داروهای محرک قرار دارد و به دلیل انرژی و احساس نشاطی که ایجاد می‌کند معمولاً در میان جوانان طرفداران بسیاری دارد. قرص اکس برای نخستین بار به عنوان داروی کاهش وزن به جهان معرفی شد و در این زمینه نتایج مثبتی نیز به همراه داشت اما با توجه به عوارض جانبی ناخوشایندی که به دنبال مصرف این دارو به وجود آمد، تولید و انتشار آن ممنوع اعلام شد. ولی متأسفانه مصرف آن به صورت غیرقانونی و به عنوان داروی مخدر تاکنون ادامه پیدا کرده است. خوشبختانه روش‌های درمانی گوناگونی برای افراد مصرف‌کننده وجود دارد که به آن‌ها در بهبود علائم کمک می‌کند. با توجه به عوارض ناخوشایند این دارو بر جسم و روان و خاصیت اعتیادآوری آن، توصیه می‌کنیم جهت اطلاع از بهترین روش‌های درمان ترک اعتیاد کلیک کنید.

منبع : قرص اکس یا اکستازی

قرص اکس چیست؟

ترکیب شیمیایی 3 یا 4 متیل فنیدیت مت آمفتامین (MDMA) که در میان مردم با نام‌های قرص اکس یا اکستازی شناخته می‌شود، یکی از انواع داروهای گروه آمفتامین است و به همین دلیل به عنوان یک داروی محرک شناخته می‌شود. با مصرف این دارو فرد احساس با انرژی بودن، افزایش هشیاری، تمایل به برقراری ارتباط با دیگران و خوشحالی و نشاط می‌کند.

قرص اکس یک ترکیب شیمیایی ساخته شده در آزمایشگاه است. اکس خالص دارای رنگ سفید است اما در صورتی که مواد دیگری در آزمایشگاه با آن ترکیب شده باشند می‌توانند رنگ‌های مختلفی مثل سبز، آبی یا قرمز و بنفش را نیز داشته باشد.

مصرف اکس می‌تواند به صورت قرص، استنشاق یا تزریق اتفاق بیفتد؛ اما معمول ترین حالت مصرف این دارو به صورت استفاده دهانی از قرص‌ها می‌باشد. پس از گذشت زمان اندکی از مصرف اکستازی، این دارو توسط عروق خونی دستگاه گوارش جذب‌شده و در تمامی بدن فرد پخش می‌شود.

 

بیشتر بخوانید : انواع مواد توهم زا طبیعی و صنعتی 

 

تاثیرات قرص اکس بر بدن

پس از اینکه قرص اکس توسط عروق خونی دستگاه گوارش جذب و در سراسر بدن پخش می‌شود ترکیبات آمفتامین موجود در آن، مغز را وادار به ترشح بیشتر مواد شیمیایی از جمله دوپامین، نورآدرنالین و سروتونین می‌کند. تمامی این مواد شیمایی در افزایش انرژی و خلق نقش دارند و به همین دلیل با افزایش ترشح آن‌ها فرد احساس خوبی خواهد داشت. معمولابین 30 تا 45 دقیقه پس از مصرف قرص اکستازی نشانه‌ها در فرد بروز پیدا می‌کنند و ظرف حداکثر 6 ساعت نیز اثرات استفاده از این دارو پایان می‌یابد.

با مصرف این دارو علاوه بر احساس نشاط و پرانرژی بودن نشانه‌هایی نظیر گشاد شدن مردمک چشم و حساسیت به نور، ایجاد حرکات غیرارادی در فک فرد مثل جویدن نیز ایجاد می‌شود؛ اما مصرف اکستازی می‌تواند نشانه‌های شدیدتری مثل از دست دادن هشیاری نسبت به زمان و مکان، ایجاد توهم و مشکلات دیگری را به دنبال داشته باشد که در ادامه راجع به آن‌ها صحبت خواهیم کرد.

 

بیشتر بخوانید : آشنایی با تست ها و کیت های ترک اعتیاد

 

علائم مصرف قرص اکس

مصرف قرص اکس به دلیل تغییراتی که در ترشح مواد شیمیایی از مغز ایجاد می‌کند، باعث بروز نشانه‌های ناخوشایند جسمی و روانی در فرد می‌شود. در صورتی که این نشانه‌ها را در خود یا اطرافیانتان مشاهده می‌کنید بهتر است برای بررسی‌های بیشتر با یک متخصص مشورت نمایید. اصلی‌ترین نشانه‌های مصرف قرص اکس شامل موارد زیر هستند.

  • تعریق بیش‌ازحد
  • تهوع و استفراغ
  • احساس تاری دید و سرگیجه
  • خشکی دهان
  • تنش عضلانی
  • مشکلات خواب
  • ضعف در تمرکز
  • تحریک پذیری
  • احساس افسردگی یا اضطراب شدید
  • توهم

یکی از جدی‌ترین آسیب‌هایی که به دنبال مصرف قرص اکس ایجاد می شود، کاهش حجم آب بدن است. این موضوع به دلیل بالا رفتن دمای بدن به وجود می‌آید. بدن به دنبال یک مکانیزم خودکار برای کاهش دمای بدن و حفظ سلامت به تعریق دست می‌زند و در نتیجه این امر حجم زیادی از آب بدن فرد دفع می‌شود. این موضوع می‌تواند مشکلات بسیار جدی مثل مشکلات کلیوی یا حتی کما و مرگ را به دنبال داشته باشد.

نشانه‌های مسمومیت با قرص اکس

مصرف بیش از حد قرص اکس می‌تواند عوارض جدی را بری فرد به همراه داشته باشد و حتی ممکن است به مرگ ختم شود. برخی از نشانه‌های رایج مسمومیت یا اوردوز با قرص اکس موارد زیر را دربر می‌گیرد.

  • بالا رفتن بیش از حد فشارخون
  • افزایش ضربان قلب
  • بالا رفتن بیش از حد دمای بدن
  • تشنج
  • سکته
  • از دست دادن هوشیاری

ویژگی اعتیادآوری قرص اکس

تحقیقات انجام گرفته بر روی نوجوانان و جوانان مصرف کننده اکستازی نشان می‌دهد که در حدود 60 درصد از مصرف کنندگان این دارو نسبت به مصرف آن وابستگی پیدا می‌کنند. قرص‌های اکس و سایر مشتقات آمفتامین برخلاف مواد افیونی همچون تریاک، وابستگی بدنی چندانی برای فرد ایجاد نمی‌کنند اما آنچه باعث مصرف مجدد دارو می‌شود تمایل به تجربه مجدد احساس وجد و سرخوشی است که با مصرف اکستازی برای فرد پیش خواهد آمد.

نشانه‌های اعتیاد به قرص اکس

سه ویژگی کلی برای تشخیص اعتیاد به هرگونه ماده مخدر وجود دارد که بهتر است درصورت مشاهده هریک از آن‌ها در خود یا اطرافیان به سرعت به یک متخصص در زمینه ترک اعتیاد مراجعه نمایید. این نشانه‌ها موارد زیر را شامل می‌شود.

نیاز به مصرف بیشتر

با مصرف قرص اکس برای یک مدت، فرد احساس خواهد کرد که علی‌رغم مصرف به همان اندازه سابق به احساس رضایت و سرخوشی که قبلاً تجربه می‌کرد دست پیدا نمی‌کند و به همین خاطر میزان مصرف را افزایش می‌دهد.

مشکلات جسمی یا روحی در صورت عدم مصرف

چنانچه فرد کمتر از دوز همیشگی دارو را مصرف کند یا اصلاً مصرفی نداشته باشد به‌تدریج علائم ناراحتی در جسم یا روان آشکار می‌شوند. در ارتباط با قرص اکس این نشانه‌ها شامل:

  • میل و رغبت شدید به مصرف مجدد
  • احساس خستگی
  • افسردگی و تغییرات خلقی
  • ناتوانی در تمرکز و تصمیم‌گیری

تلاش برای پیدا کردن دارو

در این مرحله بیماران زمان زیادی را صرف تهیه و مصرف داروی مورد نظر می‌کنند. آن‌ها ممکن است برای تهیه قرص از سرکار غیبت کنند یا برای تأمین هزینه این داروها به رفتارهای نامناسبی دست بزنند.

درمان اعتیاد به قرص اکس

با توجه به اینکه تاکنون داروی مشخصی برای درمان اعتیاد به قرص اکس پیدا نشده است و همچنین با در نظر داشتن این مطلب که اعتیاد به اکستازی بیشتر از آنکه جنبه بدنی داشته باشد ذهن و روان فرد را درگیر می‌کند، روانشناسان اصلی‌ترین نقش را در زمینه درمان این مسئله ایفا می‌کنند. ایجاد جلسات گروه درمانی، آموزش راهکارهایی برای کنترل تمایل به مصرف مجدد و همین‌طور پیدا کردن راهکارهای سازنده‌تر به جای مصرف مواد مخدر ازجمله مزیت‌های استفاده از جلسات روانشناسی برای ترک اعتیاد به این دارو هستند.

از جمله مهم‌ترین فعالیت‌های روانشناسان در زمینه ترک اعتیاد به قرص اکس می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.

 

بیشتر بخوانید : مشاوره ترک اعتیاد 

 

پیدا کردن علل زیربنایی مصرف مواد مخدر

روانشناسان در طول جلسات مشاوره انگیزه‌های اصلی و زیربنایی گرایش فرد به مصرف مواد مخدر را بررسی کرده و با برطرف کردن آن‌ها فرد را تا حد زیادی از مصرف این داروها مصون نگه می‌دارند. برای مثال ممکن است مشکلات خانوادگی، ضعف اعتماد به نفس، خلق پایین یا حتی مشکلاتی نظیر ناتوانی در ردکردن درخواست اطرافیان علل اصلی مصرف مواد مخدر باشند. روانشناسان با شناسایی این مشکلات و کمک به فرد برای جایگزین کردن گزینه‌های بهتر مثل بیان خواسته‌ها، دوست‌یابی، هدف گزینی و… به شما در ترک مواد مخدر کمک خواهند کرد.

آشنا کردن بیمار با نشانه‌های جسمی و روانی

در طی درمان اعتیاد به مصرف قرص اکس، روانشناسان از طریق تکنیک‌های درمانی فرد را نسبت به نشانه‌های جسمی و روانی خود قبل از مصرف قرص آگاه می‌کنند. از این طریق بیمار متوجه خواهد شد که درچه شرایطی به سراغ مصرف قرص اکس می‌رود و سپس به او آموزش داده می‌شود که چطور از این شرایط دوری کند یا با آن‌ها مبارزه نماید. برای مثال ممکن است فرد هربار که انتقاد کردن از خود را شروع می‌کند و احساس ناتوانی می‌کند، برای بهبود خلق به سمت مصرف قرص اکس گرایش پیدا کند. در حین درمان بیمار نسبت به این انتقاد گری‌ها آگاه می‌شود و راه مقاومت در برابر آن‌ها را می‌آموزد.

پیدا کردن افرادی با مشکلات مشابه

در طی جلسات گروهی برای درمان اعتیاد، بیمار با افرادی آشنا می‌شود که مشکلاتی همانند او را تجربه می‌کنند در نتیجه احساس نمی‌کند که صرفاً او دچار مشکل شده است. از طرفی آشنایی با گروهی که هدفی مشترک با وی دارند باعث می‌شود که انگیزه بیشتری برای ترک مواد پیدا کند و یا از راهکارهای اطرافیان برای بهبود شرایط استفاده نماید.

آموزش‌های پیشگیرانه

یکی از اصلی‌ترین خدماتی که روانشناسان می‌توانند در زمینه اعتیاد ارائه کنند، راه‌های پیشگیرانه است. به همین خاطر توصیه می‌شود والدینی که فرزندان نوجوان دارند یا جوانانی که به هر دلیلی در این زمینه احساس مشکل می‌کنند از یک مشاور کمک بگیرند.

با مراجعه به مرکز مشاوره روانشناسیذهن نو می توانید از استاندارد بودن و کامل بودن درمان های مربوط به اعتیاد اطمینان حاصل نمایید.

سؤالات متداول

1. آیا زنان و مردان در بروز نشانه‌های سوءمصرف قرص اکس یکسان هستند؟

بر اساس تحقیقات انجام شده زنان نسبت به این دارو آسیب پذیرتر هستند و مصرف مقدار کمتری از دارو نسبت به مردان می‌تواند نشانه‌های مسمومیت را در آن‌ها ایجاد کند.

2. آیا قرص اکس می‌تواند کارکرد جنسی را بهتر کند؟  

با توجه به تأثیر این بیماری بر بدن، در کوتاه مدت ممکن است تمایل فرد برای برقراری ارتباط جنسی و همین‌طور توانایی جنسی وی افزایش پیدا کند؛ اما در بلندمدت و مصرف مداوم این دارو، مشکلاتی نیز برای فرد به وجود می‌آید و به ناتوانی جنسی منجر می‌شود.

منبع : قرص اکس یا اکستازی